ශ්රී ලංකාවේ ආර්ථිකය නැවත ගොඩනැංවීමේ ක්රියාවලිය තුළ විශාලම කාර්යභාරය කරන්නේ විදෙස්ගත ශ්රී ලාංකික ශ්රමිකයන්ය.
එම වාර්තාවලට අනුව, විදෙස්ගත ශ්රමිකයන් මෙරටට එවන ප්රේෂණවල (Worker Remittances) වටිනාකම කැපී පෙනෙන ලෙස, එනම් සියයට 24.5කින් ඉහළ ගොස් ඇත.
මෙය හුදෙක් සංඛ්යාත්මක වර්ධනයක් පමණක් නොව, රටේ සාර්ව ආර්ථික ස්ථායිතාව (Macroeconomic Stability) සඳහා ලැබුණු ප්රබල ශක්තියක් බව පැහැදිලිය.
ඇත්තටම මේ වෙද්දී ආර්ථිකය රැකගන්නේ අයිඑම්එෆ් දෙන මුදලින් නොවේ. ලංකාවේ සිටින කයිවාරුකාර අපනයන ව්යාපාරික ප්රභූන් ගෙනෙන මුදලින් නොවේ. ඔවුන් නම් ගෙනෙනවාට වඩා මුදලක් ආනයනවලින් විනාස කර දමයි. විශේෂයෙන්ම සුපිරි වාහන සහ අධික තෙල් පරිභෝජනයෙන් ඩොලර් ගේන ටික වාගේ දෙකක් පුච්චයි. කම්කරුවෙක්ට හරි වැටුපක් ගෙවන්නේත් නැත. ඔවුන් කරනවා නම් කරනු ඇත්තේ ආර්ථිකය විනාශ කිරීමකි.
මහ බැංකු වාර්තාවලට අනුව විදේශගත ශ්රමිකයන් ගෙන එන මුදලේ මෙම වර්ධනය පැහැදිලිව හඳුනාගත හැකිය.
2025 වසරේ මුල් මාස හතර තුළ මෙරටට ලැබී තිබුණේ අමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 2,460.5ක ප්රේෂණ ප්රමාණයකි. නමුත් මේ වසරේ අදාළ කාල සීමාව තුළ එය අමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 3,062.8ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත.
පසුගිය අප්රේල් මාසයේ දී පමණක් මෙරටට ලැබී ඇති විදෙස් ප්රේෂණ ප්රමාණය අමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 767.9කි. මෙය 2025 වසරේ අප්රේල් මාසයේ වාර්තා වූ ඩොලර් මිලියන 646.1ක අගය හා සැසඳීමේදී සියයට 18.8ක සුවිශේෂී වර්ධනයකි.
මෙම අඛණ්ඩ ධනාත්මක ප්රවණතාවෙන් පෙනී යන්නේ, විදෙස්ගත ශ්රමිකයන් නීත්යානුකූල බැංකු ක්රම හරහා මෙරටට මුදල් එවීම කෙරෙහි ඇති විශ්වාසය තවදුරටත් තහවුරු වී ඇති බවයි.
මෙම ප්රේෂණ වර්ධනය පිටුපස ඇති ප්රධානතම සාධකයක් ලෙස ශ්රී ලංකා විදේශ සේවා නියුක්ති කාර්යාංශය (SLBFE) පෙන්වා දෙන්නේ රැකියා සඳහා විදේශගත වන පිරිසේ වර්ධනයයි. එහිදී විශේෂ අවධානයක් යොමු කළ යුතු කරුණු කිහිපයක් වේ:
නුපුහුණු ශ්රමිකයන් වෙනුවට වෘත්තීය නිපුණතාවක් සහිත ‘පුහුණු ශ්රමිකයන්’ (Skilled Workers) ලෙස විදේශගත වීමේ ප්රවණතාවක් වර්තමානයේ දක්නට ලැබේ. පුහුණු ශ්රමිකයින්ට විදේශ ශ්රම වෙළෙඳපොළ තුළ ඉහළ වැටුප් හිමිවන අතර, ඒ හරහා ඔවුන් මෙරටට එවන මුදල් ප්රමාණය ද ඉබේම ඉහළ යයි.
අවිධිමත් ක්රම (උදා: උණ්ඩියල්, හවාලා) වෙනුවට විධිමත් සහ නීත්යානුකූල බැංකු මාර්ග හරහා මුදල් එවීම දිරිගැන්වීම සඳහා මහ බැංකුව සහ රජය ගත් ක්රියාමාර්ගවල ප්රතිඵල මේ හරහා පෙන්නුම් කෙරේ.
මැදපෙරදිග සහ වෙනත් රටවල ආර්ථික ක්රියාකාරකම් යථා තත්ත්වයට පත්වීමත් සමඟ ශ්රමිකයන්ගේ ආදායම් මාර්ග ස්ථාවර වීම ද මීට බලපා ඇත.
විදෙස් ප්රේෂණ යනු ශ්රී ලංකාවේ විදේශ විනිමය ඉපැයීමේ ප්රධානතම මාර්ගයකි. මෙම ඩොලර් බිලියන ගණනක වර්ධනය රටේ ආර්ථිකයට අංශ කිහිපයකින් ධනාත්මකව බලපායි:
රටේ නිල විදේශ විනිමය සංචිත (Foreign Exchange Reserves) ඉහළ නැංවීමට මෙම ප්රේෂණ ඍජුවම දායක වේ. ඉන්ධන බොන සුපිරි වාහන ගෙන්වා ඒවා පාවිච්චි කරන සුපිරි ධනවතුන් ඒ මුදල් පුච්චා දැමීම වෙනම කතාවකි.
ඩොලර් ගලා ඒම වැඩි වීම හේතුවෙන් දේශීය මුදලේ (රුපියලේ) අගය ස්ථාවරව පවත්වා ගැනීමට හෝ ශක්තිමත් කිරීමට හැකි වේ.
ඉන්ධන, ඖෂධ, අත්යවශ්ය ආහාර ද්රව්ය සහ කර්මාන්ත සඳහා අවශ්ය අමුද්රව්ය ආනයනය කිරීම සඳහා අවශ්ය ඩොලර් සැපයුම මේ හරහා තහවුරු වේ.
මෙම මුදල් සෘජුවම ග්රාමීය සහ නාගරික පවුල්වල අතට පත්වන බැවින්, ඔවුන්ගේ ක්රය ශක්තිය (Purchasing Power) ඉහළ ගොස් දේශීය ආර්ථිකය තුළ මුදල් සංසරණය වේගවත් වේ.
කෙසේ වෙතත් මෙම ප්රවණතාව ගුණාත්මක එකක් නොවේ. අප නිෂ්පාදන ආර්ථිකයක් ශක්තිමත් කරගත යුතුය. එමෙන්ම මෙම විදෙස් ප්රේෂණවලට අවදානම්ද ඇත.
අපගේ බොහෝ ශ්රමිකයන් සේවය කරන්නේ මැදපෙරදිග වැනි කලාපවලය. එම කලාපවල ඇතිවිය හැකි යුද ගැටුම් හෝ දේශපාලනික අස්ථාවරත්වයන් ශ්රමිකයන්ගේ රැකියා සුරක්ෂිතතාවට මෙන්ම ඔවුන්ගේ ජීවිතවලට ද දැඩි තර්ජනයක් එල්ල කරයි.
ලෝක ආර්ථිකයේ ඇතිවන උච්චාවචනයන් හේතුවෙන් සත්කාරක රටවල (Host Countries) රැකියා කප්පාදු කිරීම්, ව්යාපෘති නතර කිරීම් හෝ වැටුප් අඩු කිරීම් සිදුවිය හැකිය.
මැදපෙරදිග ඇතුළු බොහෝ රටවල් මේ වන විට තම රටවැසියන්ට රැකියා ලබා දීමේ ‘දේශීයකරණ ප්රතිපත්ති’ (උදාහරණ: සවුදි අරාබියේ Saudization) ක්රියාත්මක කරමින් පවතී. මේ හේතුවෙන් අනාගතයේදී විදේශිකයන්ට විවෘත වන රැකියා ප්රමාණය සීමා විය හැකිය.
පුහුණු ශ්රමිකයන් පිටව යාම ප්රේෂණ වැඩි වීමට හේතුවක් වුවද, වෛද්යවරුන්, ඉංජිනේරුවන්, තොරතුරු තාක්ෂණවේදීන් වැනි අතිශය වැදගත් වෘත්තිකයන් විශාල වශයෙන් රට හැර යාම දේශීය ආර්ථිකයට සහ අත්යවශ්ය සේවාවල ක්රියාකාරීත්වයට මාරාන්තික පහරක් එල්ල කරයි.
යම් හෙයකින් බැංකු හරහා මුදල් එවීම සඳහා අයකරන ගාස්තු ඉහළ ගියහොත්, නව බදු හඳුන්වා දුන්නොත් හෝ නිල විනිමය අනුපාතය සහ වෙළෙඳපොළ අනුපාතය අතර විශාල පරතරයක් නිර්මාණය වුවහොත්, ශ්රමිකයන් නැවතත් නීතිවිරෝධී ක්රම වෙත යොමු වීමේ අවදානමක් ඇත.
එමෙන්ම මෙලෙස විදේශගත වීම් වැඩි වීම විශාල මිලක් සමග පැමිණේ.
මව හෝ පියා විදේශගත වීම හේතුවෙන් දරුවන්ගේ අධ්යාපනය කඩාකප්පල් වීම, ඔවුන් විවිධ අපචාරවලට ලක්වීම සහ පවුල් සංස්ථාව බිඳ වැටීම දැඩි සමාජීය ඛේදවාචකයකි. මෙය දිගුකාලීනව රටේ මානව සම්පතට අහිතකර ලෙස බලපායි.
ෙගෝලීය ශ්රම වෙළෙඳපොළ නවීන තාක්ෂණය (AI, Automation) සමඟ වේගයෙන් වෙනස් වෙමින් පවතී. ඊට සරිලන පරිදි තාක්ෂණික සහ භාෂා දැනුමෙන් යුත් ශ්රමිකයන් අඛණ්ඩව බිහි කිරීමට තරම් අපගේ වෘත්තීය පුහුණු යටිතල පහසුකම් තවමත් ප්රමාණවත් නොවේ.ෙ
විදේශයන්හිදී ශ්රමිකයන්ට මුහුණ දීමට සිදුවන හිරිහැර, ශ්රම සූරාකෑම් සහ සේවා ගිවිසුම් උල්ලංඝනය වීම් සම්බන්ධයෙන් කඩිනමින් මැදිහත් වීමට ඇති රාජ්ය තාන්ත්රික යාන්ත්රණයේ දුර්වලතා තවමත් පවතී.
විදේශගත ශ්රමිකයන් රටේ ආර්ථිකයට විශාල දායකත්වයක් කළත් ඔවුන්ට ඡන්ද අයිතියවත් නැත.
ඒ නිසා විදේශගත ශ්රමිකයන්ගේ ආදායම් වැඩි වීම ගැන ස්තූතිවන්ත වෙන අතරේම ඒ වෙනුවෙන් කරන්නට සිදුව ඇති සමාජමය ගෙවීමත් මතක තබාගත යුතුය.
